«Bu, bir nəfərin layihəsidir»: FIFA-nın əməliyyat direktoru İnfantinonun təşkilatın əməkdaşlarını aldatdığını bildirib
FIFA-nın əməliyyat direktoru Kevin Lamur bildirib ki, dünya çempionatının kommersiya hüquqlarındakı payların satışı planı hazırlanarkən təşkilatın əməkdaşları prezident Canni İnfantino tərəfindən aldadılıb və o, faktiki olaraq özünün işdən çıxarılmasını təklif edib. Sürix rəhbərinin cümə günü Associated Press agentliyi vasitəsilə yayılan bəyanatı FIFA rəhbərinin təşəbbüsünün nəticələri fonunda təşkilatın aparatının müdafiəsinə çevrilib.
Lamur yazıb ki, son aylarda sazişin hazırlanması zamanı İnfantinonun açıqlıq nümayiş etdirməməsi ilə heyət «aldadılıb» və onlar «nifrət və hədə-qorxudan daha yaxşısına layiqdirlər».
«Son günlərdə elan olunanlar və son aylarda pərdəarxasında baş verənlər nə dərk etməyə, nə də təsəvvür etməyə sığır, — bəyanatda deyilir. — Çox aydın və birbaşa deyim: bu qədər mübahisə və müzakirəyə səbəb olan layihə FIFA-nın layihəsi deyil. Üstəlik, FIFA administrasiyasının da layihəsi deyil. Bu, bir nəfərin layihəsidir».
«FIFA-nın vitse-prezidentləri, FIFA Şurasının üzvləri, konfederasiyalar, federasiyalar, oyunçular, liqalar, klublar və azarkeşlər nəzərə alınmayan yeganə tərəflər deyildi. FIFA-nın öz administrasiyası da aldadılıb. Uzun aylar boyu susqunluq vasitəsilə bu yalan və hakimiyyətin bu birtərəfli həyata keçirilməsi əhəmiyyətsiz bir şey deyil», — deyə Lamur davam edib. «Təkcə bu layihə həyata keçirilməməlidir... həm də futbolun siyasi liderlərinin özlərinə düzgün suallar verməsinin və düzgün qərarlar qəbul etməsinin vaxtı çatıb».
Lamur 2024-cü ildən tutduğu vəzifədən istefa verməyib, lakin həmkarları qarşısında öhdəlikləri olduğunu bildirib. «Əgər bu, işimi itirməyim demək olacaqsa — qoy elə olsun. Bu qərarı anlayacaq və qəbul edəcəyəm. Heç olmasa, bu gün rahat yatacağam», — deyə o, yekunlaşdırıb.
Lamur kimdir
Bəyanat müəllifinin bioqrafiyasına görə xüsusilə əhəmiyyətlidir. Lamur FIFA-ya əməliyyat direktoru vəzifəsinə 2024-cü ildə gəlib, ondan əvvəl isə UEFA-nın baş katibinin müavini işləyib. UEFA-ya ilk dəfə 2007-ci ildə gələn Lamur burada Canni İnfantino ilə çiyin-çiyinə çalışıb — İnfantino 2007-ci ildə əvvəlcə müvəqqəti, sonra isə 2009-cu ildən 2016-cı ilədək daimi əsaslarla UEFA-nın baş katibi olub. Lamur həmçinin 2016-cı ildə İnfantinonun FIFA prezidenti seçildiyi zaman onun seçkiqabağı qərargahına daxil olub. Doğuluşca fransız olan Lamur ikili — fransız və isveçrə vətəndaşlığına malikdir. O, futbola iyirmi il əvvəl siyasətdən gəlib, o vaxtkı UEFA prezidenti Mişel Platininin köməkçisi kimi çalışıb.
Başqa sözlə, FIFA prezidentinə qarşı iyirmi il onunla çiyin-çiyinə işləmiş və onun hakimiyyətə gəlməsinə kömək etmiş şəxs açıq şəkildə çıxış edib.
Müşavirin istefası
Lamurun bəyanatı İnfantinonun baş müşaviri Karlos Kordeyronun istefasından bir neçə saat sonra ortaya çıxıb. Goldman Sachs-ın keçmiş bankiri olan Kordeyro futbol təşkilatını Ağ Evin dünya çempionatı üzrə işçi qrupunda təmsil edirdi. Vəzifədən gedərkən o, FIFA-nın digər yüksək vəzifəli əməkdaşlarını fikirlərini bildirməyə çağırıb.
«FIFA dünya çempionatında payın satışı imkanına baxarkən mən kənarda qala bilmərəm», — deyə Kordeyro yazıb. ABŞ Futbol Federasiyasının keçmiş prezidenti bildirib ki, Coşua Kuşner tərəfindən yaradılmış Nyu-York investisiya fondunun dəstəklədiyi planın müzakirəsinə daxil edilməyib. «Açıq deyim. Bu təklifə heç bir aidiyyatım olmayıb və mən ona qeyd-şərtsiz qarşıyam», — deyən Kordeyro dəyəri 20 milyard dollar olan kommersiya törəmə strukturunu «futbol üçün pis saziş» adlandırıb. Onun tam versiyada ifadəsi belə səslənirdi: plan — «FIFA-nın üzv assosiasiyaları üçün pis saziş, futbol üçün pis saziş və oyunun uzunmüddətli gələcəyi üçün pis sazişdir».
Konfederasiyaların üsyanı
1news.az xəbər verdiyi kimi, FIFA iyulun 28-də FIFA Forward Enterprise-in yaradılması planlarını elan edib. Reaksiya sürətinə və sərtliyinə görə misilsiz olub.
Cümə axşamı təcili iclasda UEFA-nın bütün 55 milli assosiasiyası təklifi yekdilliklə rədd edib və təşəbbüs qüvvədə qaldığı müddətdə bütün FIFA turnirlərinin boykotunu təsdiqləyib. Avropa konfederasiyasının ifadəsi razılaşma üçün yer qoymur: «Bu təkliflər qüvvədə qaldığı müddətdə UEFA-nın heç bir milli yığması FIFA-nın heç bir yarışında iştirak etməyəcək — əgər bu təklif tam geri götürülməzsə və FIFA-nın bir daha heç vaxt öz idarəçiliyini və ya yarışlarını xüsusi mülkiyyətə açmayacağına dair bağlayıcı təminatlar verilməzsə».
CNN-in hesablamalarına görə, boykot həyata keçərsə, bu, 2030-cu il dünya çempionatında hazırkı çempion — İspaniya yığmasının, həmçinin keçən turnirin yarımfinalçıları Fransa və İngiltərənin iştirak etməməsi demək olardı. Bu, gələn il Braziliyada keçiriləcək qadınlar arasında dünya çempionatına da təsir edərdi — orada dörd yarımfinalçıdan üçü də Avropanı təmsil edirdi.
Cümə axşamı təklifi 41 assosiasiyanı birləşdirən KONKAKAF rədd edib: onun üzvləri «təklif ətrafında lazımi prosedurun olmaması, süni şəkildə qısa müəyyən edilmiş müddət və FIFA-nın müvafiq idarəetmə orqanları tərəfindən hər hansı baxış və ya təsdiqin olmaması ilə bağlı dərin narahatlıq» barədə bəyanat veriblər. Cümə günü onlara Asiya Futbol Konfederasiyası qoşulub, FIFA-nın idarəetmə sisteminin «təcili yenidən nəzərdən keçirilməsini» tələb edib və «FIFA-nın məsləhətləşmə və qərarvermə proseslərində aradan qaldırılmalı olan fundamental çatışmazlıqlara» işarə edib. AFK üzvlərinə ünvanlanan məktubda konfederasiyanın prezidenti şeyx Salman bin İbrahim Əl Xəlifə yazıb ki, «FIFA-nın birtərəfli hərəkətləri, görünür, kontinental futbolun elə əsaslarını sarsıdır». Sky Sports qeyd edir ki, AFK indiyədək İnfantinonun əsas tərəfdarlarından biri olaraq qalırdı və onun bəyanatı prezidentin getməsi tələbinə çox yaxınlaşır.
Afrika Futbol Konfederasiyası və Okeaniya Futbol Konfederasiyası məsələyə yaxın həftələrdə keçiriləcək iclaslarda baxacaq, KONMEBOL isə hələlik reaksiya verməyib.
FIFA nə cavab verir
Təşkilat layihəni geri götürməyib. Cümə günü səhər FIFA onun müdafiəsinə çıxaraq bildirib ki, «heç kim futbolu satmır» və ictimai qəzəbin məsuliyyətini «KİV-dəki səhv məlumatların» üzərinə qoyub. «Biz açıq şəkildə səsləndirilən rəy və narahatlıqlara hörmətlə yanaşırıq və açıq, demokratik məsləhətləşməyə sadiqliyimizi təsdiq edirik, — bəyanatda deyilir. — Planlaşdırdığımız məsləhətləşmə prosesi KİV-in yanlış məlumatları ilə pozuldu. Biz bu məsləhətləşmə prosesini davam etdirəcəyik ki, hər bir üzv assosiasiya faktlar əsasında səsvermə yolu ilə öz fikrini ifadə etmək imkanına malik olsun». «Üzv assosiasiyaların əksəriyyətinin dəstəyi olmadan FIFA-nın kommersiya fəaliyyəti dəyişməz qalardı. FFE yaradılmazdı. Heç kim futbolu satmır. Bu, FIFA-nın nə vaxtsa yol verəcəyi bir şey deyil».
Bir sıra nəşrlər bu bəyanatı layihədən imtina kimi təqdim edib. Formal olaraq belə şərh üçün əsas yoxdur: FIFA yalnız ilkin relizdə də yer alan şərti təkrarlayıb və məsləhətləşmələri səsverməyə çatdırmaq niyyətini birbaşa təsdiqləyib. Üzv assosiasiyaların cavabları üçün müddət sentyabrın 19-dək açıqdır.
Amerika izi
İnvestorlar qrupuna ABŞ Prezidenti Donald Trampın kürəkəni Cared Kuşnerin qardaşı Coş Kuşner tərəfindən təsis edilmiş Thrive Eternal rəhbərlik edir. Çərşənbə axşamı dərc etdiyimiz materialda bu detal hələ təsdiqlənməmişdi: FIFA rəsmi relizdə Thrive Eternal-ın adını çəksə də, onun mənsubiyyətini açıqlamamışdı, «Trampa yaxın simaların» əlaqəsi barədə məlumatlar isə yalnız The Times-dan gəlirdi.
Ayrıca, FIFA ABŞ Konqresinin diqqətində olub: Merilenddən konqresmen, Nümayəndələr Palatasının hüquq komitəsində baş demokrat Ceyms Raskin İnfantinoya məktub göndərərək FIFA-nın Tramp administrasiyası ilə əlaqələri barədə sənədlərin təqdim edilməsini tələb edib. FIFA nümayəndəsi məktubla bağlı şərh sorğusuna dərhal cavab verməyib. Cümə günü Kemp-Deviddə olan Tramp isə bu məsələni İnfantino ilə müzakirə edib-etmədiyi barədə suala cavab verib.
Azərbaycanın mövqeyi
Azərbaycan Futbol Federasiyaları Assosiasiyasından 1news.az-ın sorğusuna cavab olaraq bildiriblər ki, məsələni öyrənirlər.
Bundan sonra nə olacaq
Üç konfederasiyanın əlaqələndirilmiş müqaviməti gələn ilki prezident seçkiləri ərəfəsində İnfantinoya qarşı ən ciddi təzyiqə çevrilir. KİV məlumatlarına görə, KONKAKAF prezidenti Viktor Montaliani FIFA-nın hazırkı rəhbərinə qarşı öz namizədliyini irəli sürmək imkanına baxır. Təşəbbüsə qarşı futbolçuların ümumdünya həmkarlar ittifaqı FIFPRO da çıxış edib və bildirib ki, bu, ən böyük beynəlxalq turnirlərin strukturunu və motivasiyasını geri dönməz şəkildə dəyişəcək.
Dünya çempionatının finalından sonrakı bir həftə ərzində İnfantino kubokun təqdimatından öz əməliyyat direktorunun, yaxın keçmişdəki müşavirinin və altı kontinental konfederasiyadan üçünün ona qarşı açıq şəkildə çıxış etdiyi vəziyyətə qədər yol keçib.
